Eo biển Hormuz bước sang tháng thứ bảy bất ổn, dầu Brent áp sát 100 USD mỗi thùng
#EoBiểnHormuz #Hormuz #Iran #Mỹ #DầuThô #GiáDầu #Brent #WTI #TrungĐông #OPEC #VậnTảiBiển #AnNinhNăngLượng #KhủngHoảngNăngLượng #DầuKhí
Nếu chỉ vài chuyến tàu bị gián đoạn đã đủ đẩy Brent sát 100 USD mỗi thùng, điều gì sẽ xảy ra nếu Hormuz thực sự bị phong tỏa nghiêm trọng thêm một lần nữa?
Hơn sáu tháng kể từ khi xung đột Mỹ và Iran bùng phát cuối tháng 2 năm 2026, eo biển Hormuz vẫn chưa trở lại trạng thái bình thường. Bước sang tháng thứ bảy của cuộc chiến, tuyến hàng hải chiến lược nối Vịnh Ba Tư với biển Arab tiếp tục trở thành một trong những biến số lớn nhất của thị trường năng lượng toàn cầu. Dữ liệu Kpler được Reuters công bố ngày 9/9 cho thấy trong ngày thứ Ba chỉ có 6 tàu chở hàng hóa được ghi nhận đi qua Hormuz, giảm từ 9 tàu của ngày trước đó và chỉ bằng một nửa mức trung bình 10 ngày khoảng 12 tàu. Con số thực tế có thể cao hơn vì nhiều tàu tắt thiết bị phát tín hiệu AIS trong quá trình di chuyển.
1. Brent chỉ còn cách mốc 100 USD một khoảng rất nhỏ
Căng thẳng quân sự mới đã đưa giá dầu trở lại vùng cực kỳ nhạy cảm. Financial Times ghi nhận Brent tăng khoảng 2,4 phần trăm lên 99,34 USD mỗi thùng, tương đương khoảng 2,63 triệu VND mỗi thùng nếu quy đổi tham khảo ở mức 26.500 VND đổi 1 USD. Trong phiên, giá tiếp tục dao động quanh 99,44 USD, nghĩa là ngưỡng tâm lý 100 USD đã ở ngay trước mắt.
Điều đáng chú ý là dầu chưa vượt hẳn 100 USD dù nguồn cung Trung Đông chịu gián đoạn lớn. Theo phân tích của Reuters ngày 8/9, thị trường vẫn được cân bằng một phần nhờ dầu tiếp tục thoát khỏi Vịnh Ba Tư, các tuyến xuất khẩu thay thế, sản lượng ngoài OPEC tăng và nhu cầu toàn cầu yếu hơn dự kiến. Mỹ, Canada và Guyana được ước tính bổ sung khoảng 1,4 triệu thùng mỗi ngày vào nguồn cung ngoài OPEC, trong khi lượng dầu dự trữ lớn của Trung Quốc cũng tạo thêm bộ đệm.
Chỉ báo Tình hình hiện tại
Brent Khoảng 99 USD mỗi thùng
Giá quy đổi tham khảo Khoảng 2,63 triệu VND mỗi thùng
Tàu hàng qua Hormuz ngày thứ Ba 6 tàu
Trung bình 10 ngày Khoảng 12 tàu mỗi ngày
Nguồn cung ngoài OPEC tăng Khoảng 1,4 triệu thùng mỗi ngày
Xuất khẩu thực tế từ Vịnh Ba Tư theo ước tính Goldman Sachs Khoảng 15 đến 16 triệu thùng mỗi ngày
Xuất khẩu quan sát được qua dữ liệu thông thường Khoảng 10 triệu thùng mỗi ngày
2. Điều bất thường nằm dưới màn hình radar
Số tàu quan sát được không phản ánh toàn bộ dòng dầu thực tế. Đây là yếu tố quan trọng để lý giải vì sao thị trường vật chất rất căng nhưng Brent vẫn chưa bứt phá mạnh qua 100 USD.
Goldman Sachs ước tính xuất khẩu thực tế của khu vực Vịnh Ba Tư có thể đạt khoảng 15 đến 16 triệu thùng mỗi ngày, cao hơn đáng kể mức khoảng 10 triệu thùng mỗi ngày quan sát được qua hệ thống theo dõi thông thường. Nguyên nhân quan trọng là sự gia tăng của những chuyến đi được gọi là dark transit, khi tàu tắt AIS hoặc dữ liệu vị trí không thể được xác nhận đầy đủ.
Dữ liệu AXSMarine trước đó cho thấy kể từ khi phong tỏa hải quân được tái lập ngày 14/7, 62 phần trăm trong 102 lượt tàu dầu đi qua Hormuz hoạt động khi AIS tắt. Riêng tàu chở dầu thô, tỷ lệ này lên tới 79 phần trăm.
Điều này làm xuất hiện hai bức tranh hoàn toàn khác nhau. Trên màn hình AIS, Hormuz có vẻ gần như tê liệt. Nhưng xét theo lượng dầu thực sự tới được thị trường, dòng chảy năng lượng đang phục hồi tốt hơn nhiều so với số tàu công khai thể hiện.
3. Mạng lưới vận chuyển dầu đang tự thích nghi với chiến tranh
Sau nhiều tháng gián đoạn, ngành dầu khí đã hình thành một hệ thống logistics mới. Một phần tàu đi qua Hormuz trong trạng thái hạn chế phát tín hiệu, một phần sử dụng hành trình được các bên kiểm soát chấp thuận, trong khi dầu có thể tiếp tục được chuyển tải giữa các tàu ngoài khu vực nguy hiểm.
Hoạt động ship-to-ship, hay STS, đặc biệt quan trọng trong mô hình này. Thay vì một tàu thực hiện toàn bộ hành trình từ cảng xuất khẩu đến khách hàng cuối cùng, hàng hóa có thể được chuyển sang tàu khác ở vùng biển an toàn hơn. Điều đó giúp phân tán rủi ro và làm cho việc theo dõi nguồn dầu trở nên khó khăn hơn.
Đây cũng là lý do không nên diễn giải lượng tàu AIS quan sát được thành lượng dầu thực tế một cách trực tiếp.
4. Mỹ tăng sức ép kinh tế trong khi Iran chưa nhượng bộ
Bế tắc giữa Washington và Tehran vẫn chưa được giải quyết khi cuộc chiến bước sang tháng thứ bảy. Mỹ đang tăng sức ép lên xuất khẩu dầu Iran trong khi Iran tiếp tục sử dụng vị trí địa chiến lược của Hormuz như một công cụ gây sức ép.
Căng thẳng đã tăng mạnh trở lại trong những ngày đầu tháng 9. Mỹ tuyên bố tấn công các tàu dầu Iran sau những vụ phóng tên lửa nhằm vào lực lượng Mỹ. Iran đồng thời cảnh báo về một vùng loại trừ mới gần Hormuz. AP cho biết phía Mỹ đã sử dụng lực lượng hải quân để hạn chế xuất khẩu dầu Iran, trong khi Tehran tuyên bố hoạt động bán dầu vẫn tiếp diễn.
Bài toán vì thế không còn đơn giản là Hormuz đóng hay mở. Thị trường hiện phải định giá đồng thời rủi ro quân sự, khả năng vận chuyển bí mật, bảo hiểm hàng hải, năng lực xuất khẩu thay thế và nguy cơ cơ sở hạ tầng dầu khí bị tấn công.
5. Vì sao 100 USD vẫn là ranh giới cực kỳ quan trọng
Brent vượt 100 USD không đơn thuần mang ý nghĩa tâm lý. Nếu mức giá này được duy trì trong thời gian dài, chi phí nhiên liệu, vận tải biển, hàng không, hóa dầu và sản xuất công nghiệp đều có nguy cơ tăng theo.
Nhưng thị trường hiện có một nghịch lý đáng chú ý. Nguồn cung vật chất đang căng hơn rất nhiều so với trước chiến tranh, nhưng hệ thống dầu mỏ toàn cầu vẫn tìm được những van an toàn mới. Dầu ngoài OPEC tăng, các tuyến vận chuyển thay thế được khai thác và những chuyến tàu không phát AIS tiếp tục đưa dầu ra khỏi Vịnh Ba Tư. Reuters nhận định các yếu tố này đang góp phần giữ Brent dưới 100 USD dù mức độ gián đoạn nguồn cung rất đáng kể.
Rủi ro lớn nhất vì thế không nhất thiết nằm ở số tàu đi qua Hormuz hôm nay. Điểm nguy hiểm thực sự sẽ xuất hiện nếu những dòng dầu đang âm thầm duy trì nguồn cung cũng bị gián đoạn. Khi đó khoảng cách từ 99 USD đến 100 USD mỗi thùng có thể không còn là câu chuyện đáng chú ý nhất, bởi thị trường sẽ phải định giá một mức thiếu hụt nguồn cung hoàn toàn khác.
#GiáDầuHômNay #Brent #WTI #Hormuz #Iran #Mỹ #DầuKhí #NăngLượng #VịnhBaTư #TàuDầu #OilPrice #EnergySecurity #Petroleum #MiddleEast #OPEC
Nguồn tham khảo: https://tintuc.congnghedaukhi.com/xem/99646